Songwriting camp: Keith & Willie

Songwriting camp: Keith & Willie

BLOG

Keith & Willie

Tijdens het meest recente songwriting camp kon ik weer eens van dichtbij meemaken hoe de deelnemers in teams aan het liedjesschrijven gingen. Hoe begin je? Waar haal je inspiratie en ideeën vandaan? Beginvragen die altijd terugkeren.

Met behulp van een paar aangereikte ‘song starters’ gingen de teams aan het werk en zo zag je stapje voor stapje de magie in werking. Gecontroleerde magie, want om iets moois uit de ijle lucht te plukken moet je soms hele aardse methodes toepassen. Dat was dan ook het thema van de dag.

Aan het eind van de intensieve zaterdag lagen er zowaar drie nieuwe liedjes min of meer klaar. Zo verschillend als de deelnemers zelf. En dat vond ik dan toch weer wél magisch. Er was moois aan de wereld toegevoegd dat er een paar uur eerder nog niet was.

Voer voor liedjes

Door de prikkels die er op zo’n songwriting camp over en weer gaan, vroeg ik mezelf ook weer af: hoe kom ik zelf nou toch op voer voor liedjes? Ik ging de invallen en gedachtes van de week ervoor eens na en kwam tot de slotsom dat er maar bar weinig was dat me op een positieve manier had aangezet. Bombardementen, vluchtelingen, rijzende zeespiegels, oprukkende woestijnen… in het nieuws had ik weinig opbeurends kunnen vinden. Het enige mini-vonkje bestond uit het haast weggestopte berichtje dat good old Willie Nelson de respectabele leeftijd van 89 had bereikt.

Weldaad

Het mag raar klinken, maar dat nieuwtje kwam als een weldaad binnen. Willie Nelson, z’n hele leven op voet van oorlog met de fiscus, het gevangeniswezen, de drugspolitie en rovende managers was zomaar 89 geworden. Onuitroeibaar, schoot het door me heen. Net zo onuitroeibaar als Rolling Stone Keith Richards. Keith tikt komend jaar de 80 aan en had statistisch gezien al vele malen dood moeten zijn, gezien z’n drugsdoordrenkte levensstijl en z’n hang naar avontuur. Maar nee hoor, terwijl de wereld bezig is te vergaan, ademen Keith & Willie lustig door. En áls Keith een keer een paar concerten moet laten schieten, is dat niet vanwege een hartaanval of een sluipende ziekte maar omdat hij tijdens een spelletje uit een boom is gevallen. Puberkwetsuren, kinderblessures. Niet kapot te krijgen, die mannen.

Rampspoed

En ondertussen vult de krant zich met rampspoed. Klimaattechnisch gezien is het al twaalf uur geweest en is met de grootst mogelijke collectieve mondiale inspanning hooguit nog wat van de allergrootste schade te beperken. Maar dat het er voor onze (klein)kinderen zeer somber uitziet, is glashelder. En dan staan we ook nog aan de rand van een nucleaire wedstrijd verplassen tussen mannen die hun eigen remsporen al jaren niet meer uit de pot kunnen pissen.

Nee, ik legde me erbij neer dat we dat nooit meer in eensgezindheid wereldwijd tot een oplossing gaan komen. De manier waarop we solidair en met oog voor de ander een mini-crisis als het afgelopen covid-hikje hebben aangepakt, geeft weinig garanties voor de toekomst. We gaan eraan, zo simpel is het.

Ik besloot me daarom voortaan te richten op de kleine lichtpuntjes, de rotsjes in de branding die ouwe, onverwoestbare taaie rakkers als Nelson en Richards ons brengen.

Nieuwe song

Al even snel als ik dit besluit had genomen, drong zich echter aan het slot van het songwriting camp een kwellende vervolgvraag op. Als wij er straks allemaal niet meer zijn, wie zorgt er dan voor Keith & Willie?

En voilà, daar was m’n nieuwe song.

Telefoon

+31 6 51161323

Instagram

Hulpmiddelen: valsspelen of vakmanschap?

Hulpmiddelen: valsspelen of vakmanschap?

BLOG

Hulpmiddelen: valsspelen of vakmanschap?

Van de oude André Hazes was alom bekend dat hij bij het liedjesschrijven gebruik maakte van een rijmwoordenboek. Daar werd soms een beetje smalend over gedaan, alsof het een bewijs was dat Hazes niet creatief was. Maar is dat wel terecht?

Zoals een timmerman z’n gereedschap heeft en de chefkok z’n keukenmachines, zo hebben ook songwriters hun middelen en materialen. Van die timmerman zullen we niet snel zeggen dat-ie valsspeelt als hij een hamer pakt om spijkers in het hout te slaan in plaats van z’n blote handen. En een sterrenkok die een elektrische staafmixer gebruikt in plaats van een garde – ook niks mis mee, toch?

Waarom zou een liedjessmid die een rijmwoordenboek, een thesaurus of een dictionaire gebruikt dan een oplichter zijn?

Wie uit z’n hoofd zoekt naar een passend rijmwoord gaat in gedachten meestal het alfabet af. Net als in een woordenboek. Geen verschil.

Het gebruik van een rijmwoordenboek of een woordenlijst met synoniemen, antoniemen of verwante woorden is dus zo gek nog niet. Het zijn middelen die de liedjesmaker in staat stellen verder te reiken, sneller te werken, de inspiratie vrij spel te geven.

MasterWriter

Helemaal eigentijds is het werken met software die speciaal is ontwikkeld voor songwriters. Een van de meest gebruikte programma’s heet MasterWriter, met oneindig veel mogelijkheden om je (Engelstalige) werk te structureren en te ordenen. Met een klik van de muis boor je woorden aan die van pas kunnen komen: volmaakt rijm, halfrijm, klinkerrijm… Synoniemen, zegswijzen, historische feiten – het houdt niet op. Bovendien heb je de mogelijkheid om tekstschetsen te maken, mindmaps, aantekeningen en nog veel meer.

MasterWriter staat dan ook te boek als een uitermate bruikbare tool onder professionele songwriters. En niet de minsten: onder de beroepsgebruikers zitten namen als Gwen Stefani, Jimmy Webb, Ashford & Simpson, Kenny Loggins, Stephen Sondheim, Paul Anka en LeAnn Rimes.

Tenzij je een streng-orthodoxe purist bent, is het gebruik van hulpmiddelen dus verre van verboden. En ik kan je uit eigen ervaring zeggen dat zelfs het snuffelen door de mogelijkheden van een programma als MasterWriter je al op songideeën kan brengen.

De oude Hazes zou maar wat blij zijn geweest met zo’n programma. Jammer dat het alleen in het Engels beschikbaar is.

Telefoon

+31 6 51161323

Instagram

Clichés? Probeer nog eens

Clichés? Probeer nog eens

BLOG

Clichés in songwriting? Probeer het nog eens!

Clichés in songwriting – vooral harmonisch – zijn niet verboden. Sterker nog: ze zorgen voor herkenning. Net als herhaling. Niks mis mee dus. En als je ze slim gebruikt, werken ze al een tierelier. De harmonieën van Autumn Leaves (Prévert/Kosma), I Will Survive (Perren/Fakaris) en Dromen zijn Bedrog (Fabrizio/Fogli/Morra) zijn vrijwel identiek. Een clichématige akkoordenreeks die enorm toegankelijk in het gehoor ligt.

Tekstueel is het qua clichés in songwriting wat lastiger. Een afgezaagde uitspraak zorgt weliswaar voor herkenning, maar is vaak zo versleten dat je er niet veel zeggingskracht mee wint. Vallen als een baksteen, wit als sneeuw, blauw als de lucht, hard als staal, rozengeur en maneschijn, beter laat dan nooit… Uitdrukkingen die zo bekend zijn dat ze niet meer opvallen.

Waarde toevoegen aan je lyrics

Probeer in dat geval eens een geslaagde andere vergelijking of wijze zin te bedenken. Dan gebeurt het tegenovergestelde: zo’n tekst springt er meteen uit, raakt je luisteraar en voegt echte waarde toe aan je lyrics. Èn je song!

  • Het dak stortte naar beneden als een afbrekende gletsjer.
  • Het voelde hard aan als een brok Italiaans marmer.
  • In de begintijd leken de nachten van honing en de dagen van suikerschuim.
  • Haar huid was bleek als schaafijs.

Loop je tegen dus een cliché aan? Probeer het dan nog eens!

 

Meer van dit soort tips vind je in het gratis e-book The Songwriter Code.

Telefoon

+31 6 51161323

Instagram

‘We gaan een zwembad schrijven!’

‘We gaan een zwembad schrijven!’

BLOG

Beatles: ‘We gaan een zwembad schrijven!’

Toen de Beatles een hele serie hits hadden gescoord, begonnen ze er zelf grapjes over te maken. Op een gegeven moment wilde John Lennon z’n huis vergroten en iets leuks doen met de achtertuin. “Kom op,” zei hij tegen Paul McCartney, “we gaan een zwembad schrijven!”

Die middag schreven ze in drie uur tijd ‘Help’.

Beatles = hits

Dat grapje over dat zwembad was geen arrogantie, maar een relativering van de ontdekking dat ze met de Beatles een ijzersterke aanpak hadden ontwikkeld om hits te schrijven. Een vaardigheid die voor het grootste deel afhangt van vaak en veel doen. En van een boel dingen schrijven, met grote regelmaat. Elke dag.

Waar Lennon & McCartney bijvoorbeeld achter waren gekomen, is om nooit te lang te wachten met de chorus. Hoe eerder het refrein te horen is, hoe beter. Zoek maar eens op: van alle nummer 1 hits van de Beatles begint meer dan de helft zelfs meteen met de chorus. Een goed begin is het halve werk, zullen ze gedacht hebben. Met succes. Over zulke keuzes dachten ze waarschijnlijk op het eind niet eens meer na. Want die waren automatisch onderdeel geworden van hun manier van werken: don’t bore us, get to the chorus.

De beproefde methodes die de Beatles gebruikten, zijn van alle tijden. Zeker tegenwoordig komen in popsongs de chorus en andere catchy elementen zo vroeg mogelijk aan de beurt.

Songteksten schrijven

Wil jij je skills ontwikkelen op het gebied van songteksten schrijven? Ontdekken hoe je je schrijfspieren traint? Of leren van de ervaringen van grote songwriters?

Schrijf je dan in voor de tweedelige clinic Lines & Lyrics. Of doe de online Starterscursus.

Telefoon

+31 6 51161323

Instagram

Curse of the Second Verse

Curse of the Second Verse

BLOG

Curse of the Second Verse

The curse of the second verse. Een overbekend probleem bij songwriting. Je song komt lekker binnen met het eerste couplet en zeilt heerlijk het onweerstaanbare refrein in. So far so good.

Maar dan.

Bij het tweede couplet (verse) loop je vast. Geen idee wat je daar kwijt wilt. Je kunt natuurlijk nog een keer hetzelfde zeggen als in het eerste verse, met een iets andere tekst. Maar dat wordt een herhaling van zetten. En wat je ook bedenkt, dat tweede verse wil maar niet komen.

Ken je dat? Dan heb je te maken met de beroemde Curse of the Second Verse. Hoe verbreek je die vloek?

Eerste couplet of niet?

Eén mogelijkheid: ga niet zitten ploeteren op je Second Verse. Kijk eens of je eerste couplet niet eigenlijk je tweede couplet is. Werk aan een nieuw eerste couplet, dat mooi toeleidt naar het eerste refrein en alvast een inhoudelijk bodempje legt voor het tweede couplet (dat je nu dus al hebt).

Dit is maar één van de oplossingen die je kunt toepassen. Bij de Songwriterschool leer je meer van dit soort herkenbare problemen op te lossen.

Meer weten? Download dan bijvoorbeeld gratis en voor niks het e-book The Songwriter Code.

Telefoon

+31 6 51161323

Instagram